บริษัท เอ จำกัด ขอเฉลี่ยภาษีซื้อจากการใช้พื้นที่อาคารของใบกำกับภาษีซื้อก่อนเริ่มเปิดดำเนินการ บริษัทฯ จดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่มเมื่อวันที่ 5 กันยายน 2539 ประกอบกิจการขายปลีกห้างสรรพสินค้าบริษัทฯ ได้ก่อสร้างอาคาร 3 ชั้น (รวมชั้นใต้ดิน) ซึ่งใช้ประกอบกิจการของตนเองซึ่งเสียภาษีมูลค่าเพิ่มและให้เช่าโดยได้ยื่นแบบ ภ.พ.05.1 ดังนี้

                                                                 พื้นที่ (ตารางเมตร)            %

     จำนวนเนื้อที่ที่บริษัทใช้เอง (รวมพื้นที่ส่วนกลาง)              30,286.50             73.76

     จำนวนเนื้อที่ที่แบ่งให้เช่า                                       10,772.25              26.24

     รวมเนื้อที่ทั้งหมด                                               41,058.75             100

     จากตาราง บริษัทฯ ขอเฉลี่ยภาษีซื้อโดยการคำนวณจากพื้นที่ที่แบ่งให้เช่า รวมจำนวนเนื้อที่ 10,772.25 ตารางเมตร หักออกจากพื้นที่ทั้งหมด ที่เหลือคือพื้นที่ที่ใช้เป็นเกณฑ์คำนวณที่ได้รับสิทธิเครดิตภาษีซื้อโดยบริษัทฯ ชี้แจงว่า ในการทำสัญญาให้เช่าพื้นที่อาคารแก่ผู้เช่าทุกราย ต้องประกอบด้วยสัญญา 3 สัญญา คือ

     (1) สัญญาเช่าพื้นที่อาคาร พร้อมข้อตกลงวางเงินประกันสัญญา

     (2) สัญญาบริการสาธารณูปโภค โดยจัดให้มีบริการดังต่อไปนี้

         (ก) การจัดให้มีระบบไอเย็นของเครื่องปรับอากาศในบริเวณสถานที่เช่า

         (ข) การจัดระบบไอเย็นบริเวณภายนอกสถานที่เช่าภายในบริเวณห้างสรรพสินค้าเพื่อประโยชน์ของสถานที่เช่า และผู้รับบริการ

         (ค) การจัดให้มีระบบลิฟท์ผู้โดยสารและลิฟท์ขนสินค้าในห้างสรรพสินค้า เพื่อประโยชน์ของสถานที่เช่า และผู้รับบริการ

         (ง) การจัดให้มีระบบป้องกันภัยหรืออัคคีภัยในบริเวณสถานที่เช่า และบริเวณภายนอกสถานที่เช่า ภายในห้างสรรพสินค้า เพื่อประโยชน์ของผู้บริการ

         (จ) การจัดให้มีระบบไฟฟ้า แสงสว่างบริเวณภายนอกสถานที่เช่า ภายในบริเวณห้างสรรพสินค้า เพื่อประโยชน์ของสถานที่เช่าและผู้รับบริการ

         (ฉ) การจัดให้มีระบบประปาบริเวณภายนอกสถานที่เช่าภายในบริเวณห้างสรรพสินค้า เพื่อประโยชน์ของสถานที่เช่า และผู้รับบริการ

         (ช) การจัดให้มีระบบดูดควันสำหรับร้านค้าที่ประกอบกิจการประเภทอาหาร

     (3) สัญญาบริการส่วนกลาง โดยจัดให้มีบริการดังต่อไปนี้

         (ก) การให้บริการรักษาความปลอดภัยบริเวณภายนอกของสถานที่เช่า

         (ข) การให้บริการบำรุงรักษา และซ่อมแซมห้องสุขาของศูนย์การค้าเพื่อประโยชน์ของสถานที่เช่า

         (ค) การให้บริการบำรุงรักษาความสะอาดบริเวณภายนอกสถานที่เช่า ได้แก่ทางออกภายนอกสถานที่เช่า ทางเดิน บันได ระเบียง และส่วนต่าง ๆ ที่จัดไว้เพื่อประโยชน์ของผู้รับบริการ

         (ง) การกำจัดขยะมูลฝอย ซึ่งผู้รับบริการจะต้องนำขยะมูลฝอยมาไว้ในสถานที่ที่บริษัทได้จัดไว้ให้

         (จ) การประดับตกแต่ง การซ่อมแซม และบริเวณอื่นที่จำเป็นในบริเวณภายนอกสถานที่เช่า ซึ่งบริษัทเห็นว่าเหมาะสมและเป็นประโยชน์แก่สถานที่เช่าของผู้รับบริการ

         (ช) การจัดให้มีไอเย็นปรับอากาศในบริเวณสถานที่เช่า ตามระยะเวลาที่ระบุไว้ในสัญญา

         (ซ) การจัดให้ผู้รับบริการมีสิทธิใช้โทรศัพท์

         (ฌ) การจัดให้มีบริการน้ำประปาตามสถานที่ที่บริษัทจัดไว้ให้

         (ญ) การจัดให้มีไฟฟ้าในบริเวณสถานที่เช่า

         (ฎ) การจัดให้มีบริการดูดควัน สำหรับร้านค้าที่ประกอบกิจการประเภทอาหาร

     สัญญาบริการสาธารณูปโภคตาม (2) และสัญญาบริการส่วนกลางตาม (3) บริษัทฯ เรียกเก็บค่าบริการและนำส่งภาษีมูลค่าเพิ่มเป็นจำนวนที่แน่นอนตามสัดส่วนของพื้นที่เช่า ดังนั้น พื้นที่ที่ใช้เกี่ยวข้องกับ 2 สัญญานี้ จึงเป็นพื้นที่ที่ใช้เอื้ออำนวยในกิจการที่ต้องเสียภาษีมูลค่าเพิ่มทั้งสิ้นจึงไม่นำมาเฉลี่ยภาษีซื้อ

     บริษัทฯ จึงควรได้รับสิทธิขอเครดิตภาษี

     จากตาราง SALABLE AREA                    พื้นที่ตารางเมตร              %

     จำนวนเนื้อที่ให้เช่า (NON-VAT)                       9,655.50              52.22

     จำนวนเนื้อที่ของบริษัทฯ (VAT)                       8,833.00              47.78

     รวม                                                    18,488.50              100

     จากตาราง SALABLE AREA                    พื้นที่ตารางเมตร               %

     จำนวนเนื้อที่เฉลี่ย (NON-VAT)                        11,786.18              52.22

     จำนวนเนื้อที่ของ (VAT)                                10,784.07             47.78

     รวม                                                     22,570.25             100

     จากตาราง SALABLE AREA จังหวัดได้คำนวณพื้นที่ที่บริษัทฯ แบ่งให้เช่าที่แยกได้ชัดเจนแล้วนำมาเฉลี่ยหาอัตรา % สำหรับส่วนที่มี (VAT) และไม่มี (VAT) และจึงนำมาเปรียบเทียบกับตาราง NON-SALABLE AREA และหาเปอร์เซ็นต์ย้อนกลับ จังหวัดจึงได้พิจารณาแล้วเห็นควรให้บริษัทฯเฉลี่ยอัตรา VAT : NON VAT = 47.78 : 52.22

     ในรายการที่ 8 Plaza Gross Aria ซึ่งหมายถึง บริเวณทางเดินของชั้นที่ 1 ซึ่งบริษัทฯ ให้เช่าทั้งชั้น ควรเป็นพื้นที่ NON VAT ด้วย

     ในรายการที่ 11 Power Buy คือ บริเวณที่บริษัทฯ ให้เช่าพื้นที่อาคารขายเครื่องไฟฟ้าและเรียกเก็บค่าบริการในอัตรา 2.75% ของยอดขาย โดยมีการให้บริการน้ำประปาไม่รวมค่าไฟฟ้าเป็นกรณีที่บริษัทฯ มิได้ส่งมอบการครอบครองพื้นที่ให้โดยเด็ดขาดเป็นการหาประโยชน์อันมีมูลค่าตามมาตรา 77/1 (10)

     1. กรณีตามข้อเท็จจริงดังกล่าว สำหรับพื้นที่ส่วนกลางที่ไม่ใช่พื้นที่เช่าและพื้นที่ที่บริษัทฯ ใช้ประกอบกิจการของบริษัทฯ เอง ซึ่งบริษัทฯ ได้ใช้พื้นที่ดังกล่าวก่อให้เกิดบริการส่วนกลางแก่พื้นที่เช่าและผู้รับบริการ เช่น จัดทำลานจอดรถ จัดทำระบบไอเย็นจัดทำระบบลิฟท์ จัดทำระบบป้องกันภัย จัดทำระบบไฟฟ้าจัดทำระบบประปา จัดทำทางเดิน จัดทำระบบสุขาภิบาล ฯลฯ ซึ่งการให้บริการดังกล่าวเข้าลักษณะเป็นการให้บริการ ตามมาตรา 77/1 (10) แห่งประมวลรัษฎากร ซึ่งอยู่ในบังคับต้องเสียภาษีมูลค่าเพิ่มตามมาตรา 77/2 แห่งประมวลรัษฎากร ดังนั้น การใช้พื้นที่ส่วนกลางที่ก่อให้เกิดบริการส่วนกลาง จึงเป็นการนำพื้นที่ไปใช้ในกิจการที่เกี่ยวเนื่องโดยตรงกับกิจการที่ต้องเสียภาษีมูลค่าเพิ่ม บริษัทฯ จึงต้องนำพื้นที่ส่วนกลางไปรวมกับพื้นที่ที่บริษัทฯ ใช้ประกอบกิจการเองโดยถือเป็นพื้นที่ที่นำไปใช้ในกิจการที่ต้องเสียภาษีมูลค่าเพิ่ม เพื่อเฉลี่ยภาษีซื้อตามหลักเกณฑ์ของข้อ 5 แห่งประกาศอธิบดีกรมสรรพากร เกี่ยวกับภาษีมูลค่าเพิ่ม (ฉบับที่ 29) เรื่อง กำหนดหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขการเฉลี่ยภาษีซื้อตามมาตรา 82/6 แห่งประมวลรัษฎากร ลงวันที่ 9 มีนาคม 2535

     2. สำหรับพื้นที่ในส่วนของ Plaza Gross Aria ซึ่งเป็นบริเวณทางเดินชั้นที่ 1 ซึ่งเป็นชั้นที่บริษัทฯ ให้เช่าทั้งชั้น เนื่องจากทางเดินเป็นพื้นที่ส่วนกลางที่บริษัทฯ ได้นำไปให้บริการเพื่อประโยชน์แก่ผู้รับบริการตามสัญญาบริการ ซึ่งเป็นการนำพื้นที่ดังกล่าวไปใช้เป็นพื้นที่ส่วนกลาง ซึ่งเกี่ยวเนื่องโดยตรงกับกิจการที่ต้องเสียภาษีมูลค่าเพิ่ม ดังนั้นพื้นที่ในส่วนนี้จึงถือเป็นพื้นที่ที่นำไปใช้ในกิจการที่ต้องเสียภาษีมูลค่าเพิ่ม (VAT)

     3. สำหรับพื้นที่ในส่วนของ Power Buy ซึ่งเป็นพื้นที่โล่งโดยบริษัทฯ ให้ผู้เช่าใช้พื้นที่อาคารขายเครื่องใช้ไฟฟ้า และเรียกเก็บค่าบริการในอัตราร้อยละ 2.75 ของยอดขาย และมีการให้บริการน้ำประปาโดยไม่รวมค่าไฟฟ้า โดยมิได้มีการส่งมอบการครอบครองพื้นที่ให้โดยเด็ดขาดการให้ใช้พื้นที่อาคารดังกล่าวจึงถือเป็นการให้บริการอยู่ในบังคับต้องเสียภาษีมูลค่าเพิ่มตามมาตรา 77/2 แห่งประมวลรัษฎากร ไม่ได้รับยกเว้นภาษีมูลค่าเพิ่มตามมาตรา 81 (1) (ต) แห่งประมวลรัษฎากร แต่อย่างใด บริษัทฯ จึงต้องนำค่าตอบแทนจากการให้บริการดังกล่าวมาเสียภาษีมูลค่าเพิ่มด้วย

     ดังนั้น พื้นที่ในส่วนของ Power Buy จึงเป็นพื้นที่ที่นำไปใช้ในกิจการที่ต้องเสียภาษีมูลค่าเพิ่มบริษัทฯ ต้องนำไปรวมเป็นพื้นที่ในส่วนของกิจการที่ต้องเสียภาษีมูลค่าเพิ่ม (VAT) เพื่อเฉลี่ยภาษีซื้อต่อไป