FB CPA Solution ดร.สมศักดิ์ ประถมศรีเมฆ

แนวทางการบันทึกบัญชีเกี่ยวกับเงินลงทุนตามวิธีส่วนได้เสีย
| เรื่อง | แนวทางการบันทึกบัญชีเกี่ยวกับเงินลงทุนตามวิธีส่วนได้เสีย |
| แหล่งที่มา | FB CPA Solution ดร.สมศักดิ์ ประถมศรีเมฆ |
| วันที่ | |
| ประเภทภาษี | |
| ข้อกฎหมาย | |
| คำถาม | คู่มืออธิบาย TAS 28 ของสภาวิชาชีพได้ให้แนวทางการบันทึกบัญชีเกี่ยวกับเงินลงทุนตามวิธีส่วนได้เสีย |
| คำตอบ | พี่น้องครับ คู่มืออธิบาย TAS 28 ของสภาวิชาชีพได้ให้แนวทางการบันทึกบัญชีเกี่ยวกับเงินลงทุนตามวิธีส่วนได้เสีย ซึ่งเป็นหนึ่งในประเด็นที่ออกข้อสอบบ่อยพอสมควร โพสต์นี้จะช่วยปูพื้นความเข้าใจเพื่อไปลงรายละเอียดในการเตรียมสอบ AC1 ครับ TAS 28 – Investments in Associates & Joint Ventures เงินลงทุนในบริษัทร่วมและกิจการร่วมค้า หลักการสำคัญ • ถ้าผู้ลงทุนมี อิทธิพลอย่างมีนัยสำคัญ (Significant Influence) → ใช้ วิธีส่วนได้เสีย (Equity Method) • รับรู้เงินลงทุนที่ ต้นทุนเริ่มแรก → ปรับด้วย: + ส่วนแบ่งกำไร – ส่วนแบ่งขาดทุน – เงินปันผลที่ได้รับ ± ปรับจากธุรกรรมระหว่างกัน – ขาดทุนจากการด้อยค่า ________________________________________ ตัวอย่างประกอบ ตัวอย่าง 1 – การได้มาซึ่งเงินลงทุน ลงทุน 30% ในราคา 2,000,000 บาท ปีแรกบริษัทร่วมมีกำไร 500,000 → ส่วนแบ่ง = 150,000 บันทึกบัญชี Dr เงินลงทุนในบริษัทร่วม 150,000 Cr ส่วนแบ่งกำไรจากเงินลงทุน (P/L) 150,000 ________________________________________ ตัวอย่าง 2 – เงินปันผล ได้รับปันผล 60,000 บาท (ถือ 30%) → ลดเงินลงทุน บันทึกบัญชี Dr เงินสด 60,000 Cr เงินลงทุนในบริษัทร่วม 60,000 ________________________________________ ตัวอย่าง 3 – ปรับมูลค่าเงินลงทุนเพิ่มขึ้นจากส่วนแบ่งกำไรตามส่วนได้เสีย ต้นปีลงทุน 1,500,000 บาท กำไรสุทธิ 400,000 → ส่วนแบ่ง 120,000 มูลค่าปลายปี = 1,620,000 บันทึกบัญชี Dr เงินลงทุนในบริษัทร่วม 120,000 Cr ส่วนแบ่งกำไรจากเงินลงทุน (P/L) 120,000 ________________________________________ ตัวอย่าง 4 – Downstream Transaction ขายสินค้าต้นทุน 800,000 ให้บริษัทร่วมราคา 1,000,000 สินค้าคงเหลือปลายงวด 40% ในสต็อกบริษัทร่วม ถือหุ้น 30% วิธีที่แสดงในคู่มืออธิบาย คือตัดบัญชียอดขาย ต้นทุนขายตามสัดส่วนการถือหุ้น ผลต่างรับรู้ด้วยการลดบัญชีเงินลงทุน ดังนี้ ยอดขายที่ยังไม่เกิดขึ้น 1,000,000 x 40% x 30% = 120,000 บาท ต้นทุนขายที่ยังไม่เกิดขึ้น 800,000 x 40% x 30% = 96,000 บาท ปรับลดเงินลงทุน 120,000 – 96,000 = 24,000 บาท บันทึกบัญชี Dr ขาย 120,000 Cr เงินลงทุนในบริษัทร่วม 24,000 Cr ต้นทุนขาย 96,000 ________________________________________ ตัวอย่าง 5 – Upstream Transaction บริษัทร่วมขายสินค้าต้นทุน 60,000 ให้ผู้ลงทุนราคา 90,000 สินค้าคงเหลือปลายงวด 40% ในสต็อกผู้ลงทุน ถือหุ้น 25% กำไรขั้นต้น = 30,000 กำไรที่ยังไม่เกิดจริง = 30,000 × 40% = 12,000 ส่วนของผู้ลงทุน = 12,000 × 25% = 3,000 บันทึกบัญชี Dr ส่วนแบ่งกำไรจากเงินลงทุน (P/L) 3,000 Cr เงินลงทุนในบริษัทร่วม 3,000 ________________________________________ ตัวอย่าง 6 – ขาดทุนสะสม ลงทุน 200,000 บาทในบริษัทร่วมคิดเป็นสัดส่วนเงินลงทุน 30% โดยไม่มีส่วนได้เสียอื่นใด (ไม่ได้ถือหุ้นบุริมสิทธิ หรือให้กู้ยืมแบบไม่มีหลักประกัน) บริษัทร่วมขาดทุน 1,000,000 → ส่วนแบ่ง 300,000 รับรู้ได้สูงสุดจนเงินลงทุนเหลือศูนย์ = 200,000 บันทึกบัญชี Dr ส่วนแบ่งขาดทุนจากเงินลงทุน (P/L) 200,000 Cr เงินลงทุนในบริษัทร่วม 200,000 ________________________________________ ตัวอย่าง 7 – การด้อยค่า มูลค่าตามบัญชี = 1,000,000 มูลค่าที่คาดว่าจะได้รับคืน = 800,000 → ขาดทุนด้อยค่า = 200,000 บันทึกบัญชี Dr ขาดทุนจากการด้อยค่า (P/L) 200,000 Cr เงินลงทุนในบริษัทร่วม 200,000 ________________________________________ ตัวอย่าง 8 – ลดสัดส่วนแต่ยังเป็นบริษัทร่วม ขายหุ้นจาก 35% เหลือ 25% ราคาขาย 500,000 / มูลค่าตามบัญชีส่วนที่ขาย = 400,000 กำไรจากการขาย = 100,000 (รับรู้กำไรเฉพาะส่วนที่ขายเนื่องจากยังมีอิทธิพล) บันทึกบัญชี Dr เงินสด 500,000 Cr เงินลงทุนในบริษัทร่วม 400,000 Cr กำไรจากการขายเงินลงทุน (P/L) 100,000 ________________________________________ ตัวอย่าง 9 – สูญเสียอิทธิพลอย่างมีนัยสำคัญ ขายหุ้นจาก 30% เหลือ 10% มูลค่าตามบัญชีเดิม = 1,200,000 FV ของหุ้นที่เหลือ 10% = 400,000 ราคาขาย = 1,000,000 กำไร = (1,000,000 + 400,000) – 1,200,000 = 200,000 บันทึกบัญชี Dr เงินสด 1,000,000 Dr เงินลงทุน (FV 10%) 400,000 Cr เงินลงทุนในบริษัทร่วม 1,200,000 Cr กำไรจากการขายเงินลงทุนจนเสียอิทธิพลในบริษัทร่วม (P/L) 200,000 ________________________________________ น่าจะมีผลกับคะแนนสอบ 1-10 คะแนน สู้เขานะครับ แล้วถ้าจะเตรียมสอบ AC1 - AC2 ออนไลน์ ก็ inbox หรือ lineID: @cpasolution หรือ www.cpasolution.biz เราเตรียมเนื้อหาที่ดีที่สุดเอาไว้สำหรับครั้งที่ 3/2568 ครับ |